पोर्चुगल — भारी वर्षा, बाढी वा आँधीबेहरी जस्ता प्राकृतिक प्रकोपहरूका कारण सवारी साधनमा क्षति पुग्दा मर्मतको खर्च कसले बेहोर्छ भन्ने विषय धेरै सवारी धनीहरूका लागि अन्योलको विषय बन्ने गरेको छ ।
पोर्चुगलको अटोमोबाइल क्लब (एसीपी) र विज्ञहरूका अनुसार, यस्तो अवस्थामा क्षतिपूर्ति पाउने वा नपाउने भन्ने कुरा सवारी धनीले गरेको बीमा पोलिसीको प्रकारमा पूर्ण रूपमा निर्भर रहन्छ । विशेष गरी, केवल अनिवार्य बीमा मात्र भएका सवारी साधनहरूले प्राकृतिक विपद्का कारण हुने क्षतिको कभरेज नपाउने देखिएको छ ।
बाढी, डुबान वा सडकमा पानी जम्मा हुँदा सवारी साधनमा क्षति पुगेको खण्डमा, सामान्य वा अनिवार्य बीमाले त्यसको रक्षावरण गर्दैन । एसीपीले स्पष्ट पारे अनुसार, अनिवार्य कार बीमाले केवल तेस्रो पक्षलाई भएको क्षतिको मात्र वहन गर्छ । तसर्थ, यदि कुनै सवारी साधन बाढी, पहिरो, आँधीबेहरी वा असिनाजस्ता कारणले क्षतिग्रस्त भयो भने, बीमा कम्पनीले तब मात्र क्षतिपूर्ति दिन्छ जब सवारी धनीले ‘प्राकृतिक घटनाहरू’ समेट्ने व्यापक कभरेज सहितको बीमा पोलिसी खरिद गरेको हुन्छ । यदि यस्तो अतिरिक्त कभरेज छैन भने, मर्मतको सम्पूर्ण खर्च सवारी धनी आफैंले बेहोर्नुपर्ने हुन्छ ।
त्यस्तै, खराब मौसमका कारण रूख ढलेर सवारी साधनमा क्षति पुगेको अवस्थामा जिम्मेवारी निर्धारण अझ जटिल हुन सक्छ । यदि सार्वजनिक सडकमा रहेको रूख ढलेर क्षति पुगेको हो भने, त्यसको जिम्मेवारी स्थानीय नगरपालिकाको हुन सक्छ । तर, यसका लागि नगरपालिकाले रूखको मर्मतसम्भारमा हेलचेक्र्याइँ गरेको वा मर्मतको अभाव रहेको कुरा प्रमाणित हुनुपर्छ। अर्कोतर्फ, यदि ढलेको रूख निजी जग्गामा थियो भने, सम्बन्धित जग्गाधनी जिम्मेवार हुन्छन् र उनीहरूको नागरिक दायित्व बीमाले सो क्षति कभर गर्न सक्छ ।
यद्यपि, पीडित पक्षसँग आफ्नै सवारीको प्राकृतिक घटना समेट्ने बीमा छ भने प्रक्रिया धेरै सहज हुन्छ, अन्यथा क्षतिपूर्ति पाउनका लागि कानुनी लडाइँ लड्नुपर्ने अवस्था आउन सक्छ ।
विज्ञहरूले यस्तो घटना भइसकेपछि सवारी धनीले अपनाउनुपर्ने प्रक्रियाबारे पनि सचेत गराएका छन् । क्षति भइसकेपछि चालकले तुरुन्तै घटनास्थलको तस्बिर र भिडियोहरू खिचेर प्रमाण सुरक्षित राख्नुपर्छ । त्यसलगत्तै सडक छेउको सहायतालाई बोलाउने र आफ्नो बीमा कम्पनीलाई खबर गरी दाबी प्रक्रिया अघि बढाउनुपर्छ । एसीपीले जोड दिँदै भनेको छ कि आधिकारिक विज्ञहरूले क्षतिको मूल्याङ्कन गर्नु अघि वा ‘पूर्ण क्षति’ घोषणा गर्नु अघि गाडीको मर्मत गर्नु हुँदैन ।
क्षतिपूर्तिको प्रक्रिया र समयको हकमा, यो निकै लामो र झन्झटिलो हुन सक्ने कानुनी विज्ञहरूको भनाइ छ । वकिल जिटा मेडेइरोसका अनुसार, पीडितहरूले सबैभन्दा पहिले क्षतिको विस्तृत विवरण र प्रमाणसहित सम्बन्धित नगरपालिकामा निवेदन दिनुपर्छ ।
नगरपालिकाले जिम्मेवारी स्वीकार गरेमा उक्त मुद्दा उनीहरूको बीमा कम्पनीमा हस्तान्तरण गरिन्छ । यद्यपि, बीमा कम्पनीहरूले दाबीको मूल्याङ्कन गर्न, दायित्व निर्धारण गर्न र अन्तिम रिपोर्ट पेश गर्न ढिलाइ गर्ने भएकाले यो प्रक्रिया महिनौंसम्म लम्बिन सक्छ ।
सामान्यतया डेढ महिनामा टुंगिने केही घटनाहरू भए पनि, कतिपय अवस्थामा तीन देखि छ महिना वा सोभन्दा बढी समय लाग्न सक्छ र अन्त्यमा अदालत जानुपर्ने स्थिति पनि आउन सक्छ ।
अन्तमा, मौसम बिग्रँदै जाँदा र अप्रत्याशित घटनाहरूको जोखिम बढ्दै जाँदा, एसीपीले सवारी धनीहरूलाई आफ्नो बीमा पोलिसीको पुनरावलोकन गर्न सुझाव दिएको छ । आफ्नो बीमाले प्राकृतिक प्रकोपकहरू समेट्छ कि समेट्दैन भन्ने निश्चित गर्न र त्यसमा रहेका कटौती वा बहिष्करणहरू जाँच गर्न विज्ञहरूको सल्लाह छ। पर्याप्त बीमा कभरेज नहुँदा सवारी धनीले भविष्यमा ठूलो आर्थिक भारको सामना गर्नुपर्ने हुनसक्छ ।
