साइप्रस — बेलायती शाही वायुसेना (आरएएफ) ले आफ्नो सबैभन्दा आधुनिक र शक्तिशाली ‘प्रोटेक्टर’ ड्रोनलाई पहिलो पटक साइप्रसस्थित अक्रोतिरी सैन्य विमानस्थलमा अवतरण गराएको छ । भूमध्यसागरीय क्षेत्रको सुरक्षा र निगरानीलाई थप मजबुत बनाउने उद्देश्यले यो अत्याधुनिक मानवरहित विमान (ड्रोन) लाई साइप्रसमा परिचालन गरिएको हो । यो विशेष प्रकारको विमानले लामो दूरीसम्म उडान भर्न सक्ने र उच्च गुणस्तरको तस्बिर तथा तथ्याङ्क सङ्कलन गर्न सक्ने क्षमता राख्दछ ।
‘प्रोटेक्टर आरजी एमके-१’ नाम दिइएको यो ड्रोन विश्वकै पहिलो यस्तो मानवरहित विमान हो, जसले अन्य व्यावसायिक विमानहरू उड्ने आकाशमै सुरक्षित रूपमा उडान भर्न सक्छ । यसअघि प्रयोगमा रहेका ‘रीपर’ ड्रोनहरूको तुलनामा यो निकै उन्नत र प्रभावकारी मानिएको छ । यो ड्रोन लगातार ४० घण्टाभन्दा बढी समयसम्म हावामा रहन सक्छ, जसले गर्दा टाढाका क्षेत्रहरूमा पनि लामो समयसम्म निगरानी राख्न सम्भव हुन्छ । यसलाई स्याटेलाइटमार्फत बेलायतबाटै नियन्त्रण गर्न सकिने प्रविधि जडान गरिएको छ ।
साइप्रसको अक्रोतिरी बेस बेलायतका लागि रणनीतिक रूपमा निकै महत्त्वपूर्ण मानिन्छ । यहाँबाट यो ड्रोनले पूर्वी भूमध्यसागर र आसपासका क्षेत्रहरूमा हुने गतिविधिहरूको सूक्ष्म निगरानी गर्नेछ । यसको मुख्य काम जासुसी, खोजी र उद्धार कार्यमा सहयोग पुर्याउनु र सम्भावित सुरक्षा चुनौतीहरूको पहिचान गर्नु रहनेछ । यस ड्रोनमा जडान गरिएका शक्तिशाली क्यामेरा र सेन्सरहरूले निकै उचाइबाट पनि स्पष्ट दृश्यहरू खिच्न सक्छन्, जसले सैन्य कमान्डरहरूलाई सही निर्णय लिन मद्दत पुग्नेछ ।
यो परिचालनले बेलायतको रक्षा क्षमतामा मात्र नभई यस क्षेत्रको समग्र सुरक्षा स्थिरतामा पनि ठूलो भूमिका खेल्ने विश्वास गरिएको छ । बेलायती वायुसेनाले यसलाई आफ्नो आधुनिकीकरण अभियानको एक महत्त्वपूर्ण हिस्साको रूपमा हेरेको छ । यो ड्रोनको सफल परीक्षण र प्रयोगले भविष्यमा हवाई सुरक्षा र निगरानीको क्षेत्रमा नयाँ आयाम थप्ने देखिन्छ। यससँगै, साइप्रसको आकाशमा अब अत्याधुनिक प्रविधिको उपस्थिति थप बलियो भएको छ ।
