पोर्चुगल — विश्वभरका मुलुकहरूको वातावरणीय अवस्था मापन गर्ने प्रतिष्ठित ‘वातावरणीय कार्यसम्पादन सूचकांक’ (EPI) को पछिल्लो प्रतिवेदन सार्वजनिक भएको छ ।
अमेरिकाको येल र कोलम्बिया विश्वविद्यालयले १८० देशहरूको वातावरणीय अवस्था, जलवायु परिवर्तनको प्रभाव र दिगोपनलाई आधार मानेर तयार पारेको यो सूचीमा युरोपेली मुलुकहरूले आफ्नो वर्चस्व कायम राखेका छन् । यसै सन्दर्भमा, दक्षिण युरोपेली राष्ट्र पोर्चुगलले आफ्नो वातावरणीय सुधारमा उल्लेखनीय प्रगति गर्दै आफ्ना नजिकका शक्तिशाली छिमेकीहरूलाई पछि पार्न सफल भएको छ ।
सार्वजनिक सूचकांक अनुसार पोर्चुगल विश्वव्यापी वरीयतामा २०औँ स्थानमा रहन सफल भएको छ । पोर्चुगलले जलवायु परिवर्तन न्यूनीकरण र वायु प्रदूषण नियन्त्रणमा गरेका प्रयासहरूले उसलाई यो स्थान दिलाएको हो । चाखलाग्दो कुरा के छ भने, पोर्चुगलले आफ्नो सिमाना जोडिएको एक मात्र छिमेकी तथा ठूलो अर्थतन्त्र भएको स्पेनलाई झिनो अन्तरले पछि पारेको छ । उक्त सूचीमा स्पेन २१औँ स्थानमा र अर्को प्रमुख युरोपेली राष्ट्र इटाली २२औँ स्थानमा रहेका छन् । यसरी पोर्चुगल, स्पेन र इटालीको स्थान क्रमशः २०, २१ र २२ मा रहनुले दक्षिण युरोपमा वातावरणीय मुद्दामा कडा प्रतिस्पर्धा र एकनासको सुधार भइरहेको सङ्केत गर्दछ ।
युरोपका अन्य शक्तिशाली राष्ट्रहरूको कुरा गर्दा, फ्रान्सले आफूलाई अझ सुधार गर्दै १२औँ स्थानमा सुरक्षित गरेको छ, जुन पोर्चुगल र स्पेन भन्दा निकै माथि हो । फ्रान्सले विशेषगरी कार्बन उत्सर्जन घटाउने नीतिमा कडाइ गरेका कारण यो नतिजा प्राप्त गरेको देखिन्छ ।
उता भूमध्यसागरीय टापु राष्ट्र साइप्रस भने यी देशहरू भन्दा केही पछाडि अर्थात् २९औँ स्थानमा रहेको छ । यद्यपि, साइप्रसको यो स्थान विश्वव्यापी रूपमा हेर्दा सन्तोषजनक नै मानिन्छ ।
तर, युरोपभित्रै पनि वातावरणीय कार्यसम्पादनमा ठूलो असमानता देखिएको छ । पूर्वी युरोपेली राष्ट्र रोमानियाको अवस्था भने पश्चिम युरोपको तुलनामा कमजोर देखिएको छ । रोमानिया यो सूचीमा ५८औँ स्थानमा सीमित भएको छ, जसले त्यहाँ वायु गुणस्तर र फोहोर व्यवस्थापनमा अझै धेरै काम गर्न बाँकी रहेको देखाउँछ । समग्रमा हेर्दा, यसपटकको सूचकांकमा सानो बाल्टिक राष्ट्र स्टोनियाले विश्वकै पहिलो स्थान ओगटेर सबैलाई चकित पारेको छ भने डेनमार्क र बेलायत जस्ता देशहरू पनि शीर्ष स्थानमा रहेका छन् । यो प्रतिवेदनले युरोपका धनी र विकसित राष्ट्रहरू बीचमै पनि वातावरण संरक्षणका मुद्दामा ठूलो खाडल रहेको स्पष्ट पारेको छ ।
