बेइजिङ — चिनियाँ सभ्यताको प्राचीन कला र संस्कृतिको चर्चा गर्दा ‘गुझेङ’ (वा झेङ) को नाम अग्रपङ्क्तिमा आउँछ । करिब २,५०० वर्षभन्दा लामो गौरवशाली इतिहास बोकेको यो परम्परागत तारबाजा (जिथर) आज पनि आफ्नो मौलिकता र सम्मोहक धुनका कारण विश्वभर चर्चित छ । चिनियाँ सङ्गीतको एउटा बलियो खम्बा मानिने गुझेङले प्राचीन कालदेखि आधुनिक युगसम्मको यात्रामा आफ्नो छुट्टै पहिचान स्थापित गरेको छ ।
यो बाजा विशेषगरी यसको ‘तरल’ र शक्तिशाली आवाजका लागि प्रख्यात छ । गुझेङबाट निस्कने धुनलाई सङ्गीत पारखीहरूले अक्सर ‘बग्दै गरेको पानी’ वा ‘पहाडबाट झरेको झरना’ सँग तुलना गर्ने गर्छन् । यसको बनावट र बजाउने शैलीले श्रोताहरूलाई शान्त र आध्यात्मिक अनुभूति प्रदान गर्दछ । हातका औंलाहरूले तारमा प्रहार गर्दा निस्कने गुन्जायसले चिनियाँ प्रकृति, दर्शन र भावनालाई जीवन्त रूपमा प्रस्तुत गर्ने क्षमता राख्छ ।
ऐतिहासिक कालखण्डमा शाही दरबारदेखि स्थानीय लोक उत्सवहरूसम्म गुझेङको व्यापक प्रयोग हुने गर्दथ्यो । समयको अन्तरालसँगै यसको बनावट र तारहरूको सङ्ख्यामा केही परिवर्तन आए पनि यसको मूल मर्म र गम्भीरता भने अझै पनि उत्तिकै कायम छ । २१औँ शताब्दीमा आइपुग्दा पनि यो बाजा केवल चीनमा मात्र सीमित नभई अन्तर्राष्ट्रिय मञ्चहरूमा समेत लोकप्रिय बन्दै गएको छ । युवा पुस्ताले यसलाई शास्त्रीय सङ्गीतका साथै आधुनिक पप र रक सङ्गीतमा समेत समायोजन गरेर नयाँपन दिइरहेका छन् ।
